ਨਾਨਕ ਆਖਣਿ ਸਭੁ ਕੋ ਆਖੈ ਇਕ ਦੂ ਇਕੁ ਸਿਆਣਾ ॥
naanak aakhan sabh ko aakhai ik doo ik si-aanaa.
O Nanak, everyone speaks of Him, each one wiser than the others.
ای نانک، همه در مورد او صحبت می کنند، هرکس معقول تر از دیگری.
ਵਡਾ ਸਾਹਿਬੁ ਵਡੀ ਨਾਈ ਕੀਤਾ ਜਾ ਕਾ ਹੋਵੈ ॥
vadaa saahib vadee naa-ee keetaa jaa kaa hovai.
He is the supreme Master, and Great is His Name. Whatever happens is according to His Will.
او موجود برتری است که عظمت نام اوست. هرچه که رخ می دهد براساس خواسته ی اوست.
ਨਾਨਕ ਜੇ ਕੋ ਆਪੌ ਜਾਣੈ ਅਗੈ ਗਇਆ ਨ ਸੋਹੈ ॥੨੧॥
naanak jay ko aapou jaanai agai ga-i-aa na sohai. ||21||
O’ Nanak, if any egoist claims to know all (about God and His creation), would not be worthy of His grace in the world hereafter.
ای نانک، اگر هر مرتایی ادعا کند که همه چیز را در مورد خداوند و خلقت او می داند، ارزش لطف او را در دنیای بعد نخواهد داشت.
بند22
این بند ادعا می کند که خلقت خداوند به قدری گسترده است که ماورای محدودیت هایی است که انسان می شناسد. هیچ واژه ای نمی تواند او را توصیف کند. تنها خالق می داند که خلقتش چقدر بزرگ است (چون مدام در حال خلقت و تخریب است).
Stanza 22
This stanza states that God’s Creation is so vast that it is beyond all limits known to man. No words can describe it. Only the Creator knows how large His Creation is. (as it is continually being created and destroyed)
ਪਾਤਾਲਾ ਪਾਤਾਲ ਲਖ ਆਗਾਸਾ ਆਗਾਸ ॥
paataalaa paataal lakh aagaasaa aagaas.
There are nether worlds beneath nether worlds, and hundreds of thousands of heavenly worlds above.
در زیر دنیای پایینی دنیاهایی وجود دارد و صدها هزار دنیای بهشتی هم در بالا هست.
ਓੜਕ ਓੜਕ ਭਾਲਿ ਥਕੇ ਵੇਦ ਕਹਨਿ ਇਕ ਵਾਤ ॥
orhak orhak bhaal thakay vayd kahan ik vaat.
The vedas say that scholars have exhausted themselves trying to find the limits of His creation.
وداها می گویند که محققان خودشان را با تلاش برای یافتن محدودیت خلقت او خسته کرده اند.
ਸਹਸ ਅਠਾਰਹ ਕਹਨਿ ਕਤੇਬਾ ਅਸੁਲੂ ਇਕੁ ਧਾਤੁ ॥
sahas athaarah kahan kataybaa asuloo ik Dhaat.
The scriptures say that there are 18,000 worlds, but in reality they are innumerous, with a singular root in the (One) Creator.
کتب آسمانی می گویند که 18000 دنیا وجود دارد اما در واقع آنها بیشمار هستند با یک ریشه ی واحد در یک خالق.
ਲੇਖਾ ਹੋਇ ਤ ਲਿਖੀਐ ਲੇਖੈ ਹੋਇ ਵਿਣਾਸੁ ॥
laykhaa ho-ay ta likee-ai laykhai ho-ay vinaas.
Accounting for the limitless and infinite creation of God is just not possible for lack of digits. (Ultimately all counts get destroyed).
بنابراین خلقت نامحدود خداوند فاقد عدد و رقم است (در نهایت همه ی شمارش ها از بین می رود).
ਨਾਨਕ ਵਡਾ ਆਖੀਐ ਆਪੇ ਜਾਣੈ ਆਪੁ ॥੨੨॥
naanak vadaa aakhee-ai aapay jaanai aap. ||22||
O’ Nanak, God is great, He alone knows how great He is.
ای نانک، خدا بزرگ است، او تنها خودش می داند که چه اندازه بزرگ است.
بند23
محتوای این بند این است که خلقت خداوند ماورای درک حتی پیروان نزدیک اوست.
Stanza 23
The synopsis of this stanza is that God’s Creation is beyond the comprehension of even His closest devotees and admirers.
ਸਾਲਾਹੀ ਸਾਲਾਹਿ ਏਤੀ ਸੁਰਤਿ ਨ ਪਾਈਆ ॥
saalaahee saalaahi aytee surat na paa-ee-aa.
Even those who praise God cannot comprehend the vastness of His creation.
حتی کسانی که خدا را ستایش می کنند هم نمی توانند گستردگی خلقت او را درک کنند.
ਨਦੀਆ ਅਤੈ ਵਾਹ ਪਵਹਿ ਸਮੁੰਦਿ ਨ ਜਾਣੀਅਹਿ ॥
nadee-aa atai vaah pavahi samund na jaanee-ahi.
the streams and rivers flowing into the ocean do not know its vastness.
مسیرها و رودهایی که به اقیانوس جاری می شوند عظمت آن را نمی دانند.
ਸਮੁੰਦ ਸਾਹ ਸੁਲਤਾਨ ਗਿਰਹਾ ਸੇਤੀ ਮਾਲੁ ਧਨੁ ॥
samund saah sultaan girhaa saytee maal Dhan.
Even kings and emperors, with mountains of property and oceans of wealth,
حتی پادشاهان و حاکمان با کوه های دارایی و اقیانوس های ثروت،
ਕੀੜੀ ਤੁਲਿ ਨ ਹੋਵਨੀ ਜੇ ਤਿਸੁ ਮਨਹੁ ਨ ਵੀਸਰਹਿ ॥੨੩॥
keerhee tul na hovnee jay tis manhu na veesrahi. ||23||
they are no match to the poorest of the poor who does not forget God.
مطابق با فقیرترین افرادی نیستند که خدارا فراموش نکرده اند.
بند24
در اینجا گفته شده است که هیچ پایانی برای خلقت خدا وجود ندارد. به قدری عظیم است که شناختن یا توصیف مرزهای آن غیرممکن است. همچنین دانستن همه ی ویژگی ها یا انگیزه های او نیز ممکن نیست. او تنها خودش حالت بالا و ابدی خود را می داند.
Stanza 24
It is stated here that there is no end to God’s creation. It is so vast that it is impossible to know or describe its boundaries. Also, it is not possible to know all His virtues or even His motives. He alone knows His Lofty and Exalted State.
ਅੰਤੁ ਨ ਸਿਫਤੀ ਕਹਣਿ ਨ ਅੰਤੁ ॥
ant na siftee kahan na ant.
There is no end to God’s virtues, there is no end to their descriptions.
انتهایی برای ویژگی های خدا و توصیف آنها وجود ندارد.
ਅੰਤੁ ਨ ਕਰਣੈ ਦੇਣਿ ਨ ਅੰਤੁ ॥
ant na karnai dayn na ant.
There is no end to His creation, there is no end to His gifts to us.
انتهایی برای خلقت او و هدیه هایی که به ما می دهد وجود ندارد.
ਅੰਤੁ ਨ ਵੇਖਣਿ ਸੁਣਣਿ ਨ ਅੰਤੁ ॥
ant na vaykhan sunan na ant.
The limits of His virtues cannot be perceived by looking at or hearing about nature.
حدود فضایل او را نمی توان با دیدن یا شنیدن طبیعت درک کرد.
ਅੰਤੁ ਨ ਜਾਪੈ ਕਿਆ ਮਨਿ ਮੰਤੁ ॥
ant na jaapai ki-aa man mant.
It is impossible to know the limit of the mystery of His mind?
دانستن حد راز ذهن او غیرممکن است؟
ਅੰਤੁ ਨ ਜਾਪੈ ਕੀਤਾ ਆਕਾਰੁ ॥
ant na jaapai keetaa aakaar.
The limits of the created universe cannot be perceived.
محدودیت های جهان خلق شده را نمی توان درک کرد.
ਅੰਤੁ ਨ ਜਾਪੈ ਪਾਰਾਵਾਰੁ ॥
ant na jaapai paaraavaar.
It is impossible to know where His creation starts and where it ends.
دانستن اینکه خلقت او از کجا شروع می شود و کجا پایان می یابد سخت است.
ਅੰਤ ਕਾਰਣਿ ਕੇਤੇ ਬਿਲਲਾਹਿ ॥
ant kaaran kaytay billaahi.
Many struggle to know His limits,
افراد زیادی برای دانستن محدودیت های او نزاع می کنند.
ਤਾ ਕੇ ਅੰਤ ਨ ਪਾਏ ਜਾਹਿ ॥
taa kay ant na paa-ay jaahi.
but His limits cannot be found.
اما محدودیت های او را نمی توان یافت.
ਏਹੁ ਅੰਤੁ ਨ ਜਾਣੈ ਕੋਇ ॥
ayhu ant na jaanai ko-ay.
No one can know these limits.
هیچ کس نمی تواند این محدودیت ها را بشناسد.
ਬਹੁਤਾ ਕਹੀਐ ਬਹੁਤਾ ਹੋਇ ॥
bahutaa kahee-ai bahutaa ho-ay.
The more you say about them, the more there still remains to be said.
هرچه بیشتر در موردشان بگویید بازهم چیزهای بیشتری برای گفتن باقی می ماند.
ਵਡਾ ਸਾਹਿਬੁ ਊਚਾ ਥਾਉ ॥
vadaa saahib oochaa thaa-o.
He is the supreme Master. His abode is the Highest.
او خالق برتر است. منزل او بالاترین است.
ਊਚੇ ਉਪਰਿ ਊਚਾ ਨਾਉ ॥
oochay upar oochaa naa-o.
Highest of the High, is His glory.
شکوه و عظمت او بالاترین است.
ਏਵਡੁ ਊਚਾ ਹੋਵੈ ਕੋਇ ॥
ayvad oochaa hovai ko-ay.
Only someone as great as Him,
تنها کسی که به بزرگی او باشد
ਤਿਸੁ ਊਚੇ ਕਉ ਜਾਣੈ ਸੋਇ ॥
tis oochay ka-o jaanai so-ay.
can know His Lofty and Exalted State.
می تواند شکوه و بزرگی او را بشناسد.
ਜੇਵਡੁ ਆਪਿ ਜਾਣੈ ਆਪਿ ਆਪਿ ॥
jayvad aap jaanai aap aap.
Only He Himself knows how Great He Is.
تنها خودش می داند که چه اندازه بزرگ است.
ਨਾਨਕ ਨਦਰੀ ਕਰਮੀ ਦਾਤਿ ॥੨੪॥
naanak nadree karmee daat. ||24||
O’ Nanak, by His glance of grace, He bestows His blessings.
ای نانک، او با لطف خود سعادتش را ارزانی می کند.
بند25
در این بند، نانک معلم مذهبی می گوید که خداوند مقادیر بیشماری موهبت به ما ارزانی می کند؛ او دادن این موهبت ها را حتی به افرادی که دریافت هر چیزی از سوی اورا انکار می کنند و حتی وقتی که وجود او را انکار می کنند ادامه می دهد. به دلیل غفلت، تشکر از او را حتی به هنگام مصرف نعمت ها فراموش می کنیم. هر اتفاقی به خواست او می افتد.
تمایل به یادآوری او با عشق و پرستش بالاترین گنجی است که می توانیم داشته باشیم و این گنج نیز به لطف خداوند داده می شود.
Stanza 25
In this stanza, Guru Nanak states that God bestows upon us immeasurable amounts of gifts; He keeps giving even to those who deny receiving anything from Him and even when they deny His existence. Due to ignorance, we forget to thank Him even as we consume His bounties.Everything happens by His Will.
Desire to remember Him with love and devotion is the greatest treasure we can have, and this treasure is also gifted as a blessing from God.
ਬਹੁਤਾ ਕਰਮੁ ਲਿਖਿਆ ਨਾ ਜਾਇ ॥
bahutaa karam likhi-aa naa jaa-ay.
His Blessings are so abundant that there can be no written account of them.
لطف و نعمت های او به قدری فراوان است که هیچ حساب مکتوبی از آنها وجود ندارد.
ਵਡਾ ਦਾਤਾ ਤਿਲੁ ਨ ਤਮਾਇ ॥
vadaa daataa til na tamaa-ay.
The Great Giver has no greed or expectation of anything in return.
دهنده ی بزرگ هیچ انتظاری از هیچ چیزی ندارد.
ਕੇਤੇ ਮੰਗਹਿ ਜੋਧ ਅਪਾਰ ॥
kaytay mangahi joDh apaar.
There are so many great, heroic warriors begging at the Door of the Infinite God.
جنگجویان قهرمان بزرگ زیادی هستند که در باب خدای نامحدود درخواست می کنند.
ਕੇਤਿਆ ਗਣਤ ਨਹੀ ਵੀਚਾਰੁ ॥
kayti-aa ganat nahee veechaar.
Many more, who cannot be counted who are begging for His bounties.
و افراد بیشتری که نمی توان شمرد که برای نعمت های او درخواست می کنند.
ਕੇਤੇ ਖਪਿ ਤੁਟਹਿ ਵੇਕਾਰ ॥
kaytay khap tutahi vaykaar.
Many remain consumed in vices and die in anxiety.
افراد زیادی گناه را ادامه داده و در اضطراب می میرند.
ਕੇਤੇ ਲੈ ਲੈ ਮੁਕਰੁ ਪਾਹਿ ॥
kaytay lai lai mukar paahi.
Many keep on receiving His gifts, but deny receiving them. (never thanking God).
افراد زیادی دریافت این نعمت ها را ادامه می دهند اما دریافتشان را انکار می کنند (هرگز از خدا تشکر نمی کنند).
ਕੇਤੇ ਮੂਰਖ ਖਾਹੀ ਖਾਹਿ ॥
kaytay moorakh khaahee khaahi.
So many foolish consumers keep on consuming, but forget the Giver.
بنابراین بسیاری از مصرف کنندگان احمق همچنان به مصرف ادامه می دهند ، اما Giver را فراموش کنید.
ਕੇਤਿਆ ਦੂਖ ਭੂਖ ਸਦ ਮਾਰ ॥
kayti-aa dookh bhookh sad maar.
So many are destined to endure distress, deprivation and constant abuse.
افراد زیادی سرنوشتشان این است که پریشانی، محرومیت و تهمت مداوم را تحمل کنند.
ਏਹਿ ਭਿ ਦਾਤਿ ਤੇਰੀ ਦਾਤਾਰ ॥
ayhi bhe daat tayree daataar.
O’ great giver, even these sufferings are Your blessings,because many times people remembers You only in distress.
ای دهنده ی بزرگ، حتی این رنج ها نیز لطف تو هستند چون اغلب مواقع مردم شما را تنها در ناراحتی به خاطر می آورند.
ਬੰਦਿ ਖਲਾਸੀ ਭਾਣੈ ਹੋਇ ॥
band khalaasee bhaanai ho-ay.
Freedom from attachment to worldly things comes only by accepting Your Will.
آزادی از وابستگی به مسائل دنیوی تنها با قبول کردن خواسته ی تو می آید.
ਹੋਰੁ ਆਖਿ ਨ ਸਕੈ ਕੋਇ ॥
hor aakh na sakai ko-ay.
No one else has any say in this.
هیچ کس دیگری در این مورد حرفی برای گفتن ندارد.
ਜੇ ਕੋ ਖਾਇਕੁ ਆਖਣਿ ਪਾਇ ॥
jay ko khaa-ik aakhan paa-ay.
If some fool should presume to say that he does,
اگر احمقی چنین فرض کند که می تواند بگوید
ਓਹੁ ਜਾਣੈ ਜੇਤੀਆ ਮੁਹਿ ਖਾਇ ॥
oh jaanai jaytee-aa muhi khaa-ay.
he shall learn, and feel the suffering of his folly.
باید یاد بگیرد و از حماقتش احساس رنج داشته باشد.
ਆਪੇ ਜਾਣੈ ਆਪੇ ਦੇਇ ॥
aapay jaanai aapay day-ay.
God Himself knows our needs, and He on His own, keeps on giving.’
خدا خودش نیازهای ما را می داند و خودش بخشندگی را ادامه می دهد.
ਆਖਹਿ ਸਿ ਭਿ ਕੇਈ ਕੇਇ ॥
aakhahi se bhe kay-ee kay-ay.
Yet only a few acknowledge this (fact).
تنها افراد کمی این حقیقت را می دانند.
ਜਿਸ ਨੋ ਬਖਸੇ ਸਿਫਤਿ ਸਾਲਾਹ ॥
jis no bakhsay sifat saalaah.
One who is blessed to sing the praises of God,
کسی که سعادت خواندن ستایش خداوند را دارد.
ਨਾਨਕ ਪਾਤਿਸਾਹੀ ਪਾਤਿਸਾਹੁ ॥੨੫॥
naanak paatisaahee paatisaahu. ||25||
-O’ Nanak, is the is the spiritually richest person in the world.
ای نانک، او ثروتمندترین فرد معنوی در جهان است.
بند26
در این بند نانک ادعا می کند که جمع آوری ویژگی های ارزشمند خداوند در خودمان هدف به دنیا آمدن ماست و کسانی که در این راه موفق باشند خودشان ارزشمند می شوند. ویژگی ها و الطاف خداوند بیشمار و فراتر از درک انسان هستند.
Stanza 26
In this stanza, Guru Nanak states that cultivating God’s invaluable qualities in ourselves is the purpose of our coming to this world and those who succeed in acquiring these Godly qualities, themselves become priceless. God’s virtues and His blessings are countless and beyond human comprehension.
ਅਮੁਲ ਗੁਣ ਅਮੁਲ ਵਾਪਾਰ ॥
amul gun amul vaapaar.
Priceless are God’s virtues, priceless is the effort to acquire those virtues.
ویژگی های خداوند، تلاش برای کسب این ویژگی ها بی قیمت و ارزشمند هستند.
ਅਮੁਲ ਵਾਪਾਰੀਏ ਅਮੁਲ ਭੰਡਾਰ ॥
amul vaapaaree-ay amul bhandaar.
Priceless are those who acquire His virtues from the priceless treasure.
کسانی که ویژگی ها را از گنج ارزشمند کسب می کنند خودشان ارزشمند هستند.
ਅਮੁਲ ਆਵਹਿ ਅਮੁਲ ਲੈ ਜਾਹਿ ॥
amul aavahi amul lai jaahi.
Priceless are those who come to this world and depart after acquiring His virtues.
کسانی که به دنیا می آیند و بعد از رسیدن به ویژگی های خداوند از دنیا می روند ارزشمند هستند.
ਅਮੁਲ ਭਾਇ ਅਮੁਲਾ ਸਮਾਹਿ ॥
amul bhaa-ay amulaa samaahi.
Priceless are those who are imbued in His love and are are absorbed in Him.
کسانی که در عشق او غوطه ور شده و در او جذب شده اند ارزشمند هستند.
ਅਮੁਲੁ ਧਰਮੁ ਅਮੁਲੁ ਦੀਬਾਣੁ ॥
amul Dharam amul deebaan.
Priceless is the Divine Law and Priceless is the Divine Court of Justice.
قانون معنوی و درگاه معنوی عدالت ارزشمند هستند.
ਅਮੁਲੁ ਤੁਲੁ ਅਮੁਲੁ ਪਰਵਾਣੁ ॥
amul tul amul parvaan.
Priceless is His system of justice. Priceless are the laws of divine justice.
سیستم عدالت او و قوانین عدالت معنوی ارزشمند هستند.
ਅਮੁਲੁ ਬਖਸੀਸ ਅਮੁਲੁ ਨੀਸਾਣੁ ॥
amul bakhsees amul neesaan.
Priceless are His blessings and priceless are His bounties.(mark of His grace)
لطف ها و نعمت های او بی قیمت هستندئ (نشانه ی لطف او).
ਅਮੁਲੁ ਕਰਮੁ ਅਮੁਲੁ ਫੁਰਮਾਣੁ ॥
amul karam amul furmaan.
Priceless is His Mercy, Priceless is His Command.
مهربانی و فرمان او ارزشمند است.
ਅਮੁਲੋ ਅਮੁਲੁ ਆਖਿਆ ਨ ਜਾਇ ॥
amulo amul aakhi-aa na jaa-ay.
He is priceless, priceless beyond any expression.
او خودش ارزشمند و فراتر از هر توصیفی است.
ਆਖਿ ਆਖਿ ਰਹੇ ਲਿਵ ਲਾਇ ॥
aakh aakh rahay liv laa-ay.
Many continuously describe His attributes and go into deep meditation, but still cannot fully describe Him.
افراد زیادی مداوم او را توصیف می کنند و به تفکر عمیق می روند اما هنوز نتوانسته اند او را کامل وصف کنند.
ਆਖਹਿ ਵੇਦ ਪਾਠ ਪੁਰਾਣ ॥
aakhahi vayd paath puraan.
The writings in the holy scriptures (Vedas and Puranas) try to describe Him.
نوشته های کتب مقدس تلاش می کنند او را وصف کنند.
ਆਖਹਿ ਪੜੇ ਕਰਹਿ ਵਖਿਆਣ ॥
aakhahi parhay karahi vakhi-aan.
The scholars speak of Him and give discourses to describe Him.
محققان در مورد او صحبت می کنند و تلاش برای وصف او دارند.
ਆਖਹਿ ਬਰਮੇ ਆਖਹਿ ਇੰਦ ॥
aakhahi barmay aakhahi ind.
Countless brahma and Indra speak of God.
براهما و ایندرا صحبت بیشماری در مورد خداوند دارند.